Wednesday, 15/08/2018 - 01:02|
Chào mừng đã đến với Cổng thông tin điện tử Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Gia Lai
A- A A+ | Chia sẻ bài viết lên facebook Chia sẻ bài viết lên twitter Chia sẻ bài viết lên google+

Những học sinh say mê bản sắc Jrai

(GLO)- “Khảo cứu ban đầu về biến đổi văn hóa trong cộng đồng người Jrai tại huyện Đức Cơ, tỉnh Gia Lai” là tên đề tài đạt giải tư tại cuộc thi Khoa học Kỹ thuật dành cho học sinh trung học cấp quốc gia năm học 2017-2018. Hai học sinh Trần Ngọc Sơn Hải và Nguyễn Thị Hải Yến (lớp 11A1, Trường THPT Lê Hoàn, huyện Đức Cơ) đã hoàn thành đề tài trên sau gần 1 năm tìm tòi, nghiên cứu bằng tất cả niềm say mê và mong muốn giữ gìn văn hóa tốt đẹp của cộng đồng dân tộc bản địa.

Khi bản sắc mai một

Siu H’Lụy và Rơ Lan H’Huệ là 2 bạn học cùng lớp đã tạo cảm hứng ban đầu cho Hải và Yến có ý tưởng về đề tài này. Được sống gần cộng đồng người Jrai tại xã Ia Dơk-nơi có cây đa cổ thụ ở làng Ghè, cái nôi văn hóa Jrai của huyện biên giới Đức Cơ, Hải đã bị cuốn hút bởi nét đẹp của dân tộc bạn. Hải nói: “Với em, văn hóa của người Jrai có sức hút đặc biệt từ trang phục đến lễ nghi, phong tục tập quán... Tuy nhiên, khi đề cập nét đẹp của văn hóa dân tộc mình thì chính các bạn Jrai rất tự ti, không muốn nói đến và có khi còn muốn chối bỏ để hòa nhập vào cộng đồng người Kinh. Đó là điều đáng tiếc”.

 

Nhóm thực hiện đề tài nhận giải tại cuộc thi Khoa học Kỹ thuật dành cho học sinh trung học cấp quốc gia 2017-2018. Ảnh: Lương Hằng
Nhóm thực hiện đề tài nhận giải tại cuộc thi Khoa học Kỹ thuật dành cho học sinh trung học cấp quốc gia 2017-2018. Ảnh: Lương Hằng

Còn Yến lại cảm thấy may mắn hơn khi được ở gần nhà bạn học Siu H’Lụy. “Ngày ngày, em đều chứng kiến cảnh sinh hoạt của đại gia đình nhà H’Lụy. Những người lớn trong gia đình bạn ấy rất cởi mở khi em chủ động tìm hiểu tập quán của người Jrai, đặc biệt là người già. Em vẫn hay lân la hỏi các già về lễ hội, luật tục. Thế nhưng, những người trẻ như H’Lụy lại né tránh khi nói đến văn hóa của dân tộc mình. H’Lụy cũng không thích mặc đồ truyền thống. Điều đó khiến em thấy buồn. Em mong muốn giúp H’Lụy cảm thấy tự hào về văn hóa dân tộc mình hơn”-Yến bày tỏ. Gặp nhau trong ý tưởng và cùng say mê những nét đẹp của văn hóa dân tộc thiểu số, Hải và Yến đã quyết định trình bày đề tài “Khảo cứu ban đầu về biến đổi văn hóa trong cộng đồng người Jrai tại huyện Đức Cơ, tỉnh Gia Lai” lên Hội đồng Khoa học Kỹ thuật nhà trường. Ý tưởng của các em nhanh chóng được cô Lương Thị Hằng (giáo viên dạy môn Lịch sử) nhận nhiệm vụ hướng dẫn đề tài.

Cô Hằng cho biết: “Bản thân tôi là người dân tộc Tày nhưng vì sống xa gia đình từ nhỏ nên đôi khi tôi thấy mình lạc lõng ngay chính trong cộng đồng dân tộc mình. Tôi sẽ không bao giờ quên được ngày làm lễ tang cho bố tôi, có rất nhiều lễ nghi đưa tiễn người đã khuất nhưng tôi không biết nên làm theo một cách vô cảm. Sau đó, tôi phải hỏi chị gái mình để tìm hiểu, để nắm bắt được hồn cốt văn hóa dân tộc mình. Tôi nhận ra rằng, điều gì thuộc về truyền thống dân tộc đều đáng quý. Tôi cũng thấy buồn và tiếc khi các em học sinh người Jrai đang dần đánh mất bản sắc văn hóa. Vì vậy, khi nghe Hải và Yến trình bày ý tưởng, tôi rất thích và trân trọng bởi các em là những học sinh có ý thức rõ ràng về việc gìn giữ nét đẹp văn hóa dân tộc bạn”.

“Văn hóa Jrai cần được bảo tồn, phát huy”

Khi bắt tay vào thực hiện đề tài, 3 cô trò đặt ra cho mình mục tiêu: tìm hiểu thực trạng biến đổi văn hóa trong cộng đồng người Jrai ở Đức Cơ trên lĩnh vực văn hóa vật chất và văn hóa tinh thần. Và 3 cô trò đã làm được nhiều hơn những gì đã dự định khi nêu lên được toàn bộ bối cảnh, đặc điểm văn hóa của cộng đồng Jrai ở đây. Quan trọng hơn, đề tài “Khảo cứu ban đầu về biến đổi văn hóa trong cộng đồng người Jrai tại huyện Đức Cơ, tỉnh Gia Lai” đã được đánh giá cao trong phần giải pháp ban đầu nhằm gìn giữ nét đẹp văn hóa Jrai.

“Chúng em đã đi thực tế tại rất nhiều làng người Jrai để tìm hiểu sự biến đổi của văn hóa bản địa do tác động của môi trường sống. Qua khảo cứu tập quán canh tác, giá trị văn hóa vật chất của làng, nhà rông, nhà ở, y phục, ẩm thực, công cụ sản xuất, đồ dùng sinh hoạt đến những giá trị tinh thần như: văn học, nghệ thuật, nhạc cụ, tín ngưỡng, phong tục tập quán, lễ nghi..., chúng em nhận ra rằng, đặc trưng văn hóa truyền thống của người Jrai tại Đức Cơ đang có sự biến đổi theo 2 chiều hướng: tích cực và tiêu cực. Tích cực là bởi người Jrai đã biết xóa bỏ những tập tục lạc hậu, rườm rà. Tuy nhiên, nhiều nét đẹp truyền thống cũng bị mai một như trang phục, nghệ thuật...”-Yến phân tích.

Từ việc đi, tìm hiểu và ghi chép kỹ lưỡng, nhóm thực hiện đề tài đã đưa ra được những giải pháp ban đầu trong việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống Jrai về kinh tế-xã hội, tín ngưỡng, văn hóa. Cô Lương Thị Hằng nói: “Cô trò chúng tôi nghĩ rằng địa phương nên xây dựng những khu văn hóa đặc thù cho dân tộc bản địa như: làng văn hóa Jrai, gia đình văn hóa Jrai; hình thành các tổ chức quần chúng để bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống như: các câu lạc bộ sáng tác và biểu diễn, quỹ giải thưởng văn hóa Jrai để tạo điều kiện cho những nghệ nhân, trí  thức, văn nghệ sĩ, già làng, trưởng thôn có điều kiện gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc...”.

Nguyễn Giang - Báo Gia Lai


Nguồn: http://baogialai.com.vn
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
Liên kết website
Bản đồ
Thống kê
Hôm nay : 32
Hôm qua : 2.903
Tháng 08 : 36.694
Tháng trước : 97.520
Năm 2018 : 606.253
Năm trước : 1.522.893
Tổng số : 2.129.146